Rijswijks Kerkarchief

kerkarchief

In de vitrines van de Oude Kerk ligt deze maanden een keuze uit ons bezit aan bijbels. Bijbels zijn er in allerlei grootten, vertalingen en samenstellingen, met of zonder illustraties. Op de archiefkasten staat een hele rij. Bijbels waren/zijn soms geschenken: bij het verlaten van school of zondagsschool, bij een huwelijk. Met inscriptie dus. Bijbels zijn ook aan ons geschonken, zoals het print-bijbeltje uit 1738 door Wim Vos, waarin teksten zijn ver-rebust. In de vrijzinnig-hervormde hoek was ooit de familie Zomer nadrukkelijk aanwezig. Naast het kleine bijbeltje van mevrouw Zomer-Landman ligt haar enorme en stukgelezen exemplaar met platen van Gustave Doré. Soms keren bijbels terug. In de kerkenraadsbanken lagen ooit robuuste exemplaren met op de voorzijde het stempel ‘Kerk van Rijswijk’. Later zijn ze als afscheidscadeau meegegeven aan vertrekkende ambtsdragers en verschillende nazaten hebben hun exemplaar naar ons teruggebracht.
In de eigen vitrine ligt de mooie Statenbijbel van het domineesechtpaar Sam en Marja van der Veen uit 1643. Soms laten bezoekers een bijbel achter: zo liggen in het stiltecentrum vertalingen in het Arabisch en in een Ethiopische taal. Het Woord Gods bewandelt vreemde wegen.
Ook in de roomse tijd waren er boeken in de kerk. Toen pastoor Zybrant Willemsz. in 1524 overleed, vermaakte hij al zijn boeken aan de kerk ‘opdat priesters, religieuzen en geleerde mannen voldoende stof zouden hebben om hun onderzaten te onderwijzen’. Hij was blijkbaar een geletterd man met hart voor zijn parochianen. Helaas is zijn erfenis verloren gegaan, en u begrijpt dat mijn nieuwsgierigheid wat dát allemaal heeft betekend, geheel nutteloos is…

Ruud Poortier,
archivaris PGR